Wycinanka łowicka – symbol polskiego folkloru

Wycinanka łowicka kodra
View Gallery
10 Photos
Wycinanki łowickie
Wycinanka łowicka – symbol polskiego folkloru
Wycinanki łowickie

Wielobarwne wycinanki łowickie

Source: www.folkstar.pl
Wycinanka łowicka
Wycinanka łowicka – symbol polskiego folkloru
Wycinanka łowicka

Wielobarwna wycinanka łowicka

Source: www.folkstar.pl
Wycinanka łowicka
Wycinanka łowicka – symbol polskiego folkloru
Wycinanka łowicka

Wycinanka łowicka z dwoma kolorowymi pawiami łowickimi

Source: www.folkstar.pl
Wycinanka łowicka
Wycinanka łowicka – symbol polskiego folkloru
Wycinanka łowicka

Wycinanka łowicka kodra kwiatowa mini

Source: www.folkstar.pl
Wycinanka łowicka kodra
Wycinanka łowicka – symbol polskiego folkloru
Wycinanka łowicka kodra

Tradycyjna kodra kwiatowa łowicka

Source: www.folkstar.pl
Wycinanka łowicka
Wycinanka łowicka – symbol polskiego folkloru
Wycinanka łowicka

Wycinanka łowicka w kwiaty

Source: www.folkstar.pl
Wycinanka łowicka
Wycinanka łowicka – symbol polskiego folkloru
Wycinanka łowicka

Okrągła wycinanka z wzorem dwóch kolorowych kogutów

Source: www.folkstar.pl
Wycinanka łowickia - kodra
Wycinanka łowicka – symbol polskiego folkloru
Wycinanka łowicka - kodra

Wycinanka kodra wesele łowickie

Source: www.folkstar.pl
Wycinanka łowicka - kodra
Wycinanka łowicka – symbol polskiego folkloru
Wycinanka łowicka - kodra

Wycinanka kodra para łowicka z krową

Source: www.folkstar.pl
Wycinanka łowicka
Wycinanka łowicka – symbol polskiego folkloru
Wycinanka łowicka

Wycinanka z wzorem dwóch kolorowych kogutów

Source: www.folkstar.pl

Jest bez wątpienia najpiękniejszą, najbarwniejszą i najbardziej rozpoznawalną wizytówką ludowości polskiej. Stała się polskim towarem eksportowym nie tylko w swojej tradycyjnej formie, ale i w nowoczesnych interpretacjach.

Panie i Panowie, poznajcie wycinankę łowicką!

Wycinanka łowicka zbiorem kilku warstw

Początki

Wycinanka łowicka powstała w połowie XIX wieku, jako dekoracja wnętrz chat wiejskich i była odpowiedzią chłopów na wytworne obrazy i wymyślne zdobienia majętnych posiadaczy ziemskich. W tamtych czasach nic nie zapowiadało rozgłosu, jaki wycinanki miały zdobyć kilkaset lat później – pierwsze były przecież wyciętymi z papieru pojedynczymi elementami, przyklejanymi do ścian, pieców czy ram obrazów.

Technika i rodzaje, czyli jak wycinanki powstawały

Twórczynie wycinanek, zwane „wycinankarkami” używały do wytwarzania swych dzieł nożyc do strzyżenia owiec. Spajano je klejem gotowanym z żytniej mąki, a farbowany papier z czasem zastąpił glansowany.

Nie można pominąć różnorodnych typów łowickich wycinanek, wśród których wymienia się:

– „kodry” – prostokątne skupiska wzorów, tzw. „pawich oczek”,

– „gwiozdy” – okrągłe wycinanki,

– „tasiomki” – składające się z dwóch pionowych elementów, zwieńczonych „gwiozdą”,

– „kodry” – ze scenkami rodzajowymi – czyli pojawiające się pod koniec XIX wieku swoiste kroniki łowickiej wsi, ukazującej – w odrobinę wyidealizowany sposób – życie codzienne, a więc: obrzędy, zwyczaje, pracę na roli, zajęcia domowe, które bardzo często można zobaczyć np. na pocztówkach, podkładkach pod kubek czy samych kubkach.

 

Wycinanka łowicka gwiozda

Wycinankowy szał !

Każda wycinanka była wykonywana samodzielnie, a wiedzę o technice przekazywano z pokolenia na pokolenie. Oczywistym jest, że sam wygląd wycinanki ulegał ewolucjom, był doskonalony, przez co z czasem zaczął osiągać coraz bardziej mistrzowski poziom wykonania, wyróżniając się ciekawą kompozycją, bogatą kolorystyką oraz dużą starannością. Na wsiach zapanował „wycinankowy szał”, toteż w chałupach przybywało ich coraz więcej. Te starsze przenoszono z izby świątecznej do izby roboczej, a z czasem do zabudowań inwentarskich, by mogły „cieszyć” również zwierzęce oko. W pewnym momencie dziejowym, wycinankarstwo – obok hafciarstwa i tkactwa – stało się osobnym zawodem, który nie był co prawda samodzielny i musiał być pogodzony z pracą na roli, ale stanowił źródło dodatkowego dochodu.

Tradycja wciąż żywa

Od zapomnienia wycinankę uratowały silne ruchy krajoznawcze i turystyczne, gdy sztuka ludowa stała się obiektem zainteresowań kolekcjonerów, etnografów i innych badaczy, a przy okazji pięknym wyrobem pamiątkarskim z terenów dzisiejszego Łowicza. Rosnący popyt na tego rodzaju suweniry, rozwijający się na początku XX wieku spowodował, że wycinanki łowickie przeżyły swój renesans.

Wycinanka łowicka kwiatowa kodra

Wielką zasługę przypisuje się Anieli Chmielińskiej (1868-1936), badaczki i popularyzatorki folkloru łowickiego. Po II wojnie światowej, promocja sztuki wiejskiej ponownie spowodowała ożywienie twórców ludowych, a przez to spotęgował się popyt na upominki z regionów wiejskich. Artyści nie uczyli się tajemnic wycinankarstwa pokoleniowo, ale uczęszczając na specjalne kursy np. do Spółdzielni Rękodzieła Ludowego i Artystycznego „Sztuka Łowicka”.

Warto zauważyć, że wycinanka łowicka to wciąż żywe dziedzictwo kulturowe Łowicza. Bardzo popularny jest dziś design inspirowany motywami łowickimi. Wycinanki stały się towarem eksportowym, będącym na wielu pamiątkach związanych nie tylko z Łowiczem, ale w ogóle z Polską. Występuje nawet w polskich grach komputerowych, jak choćby „Wiedźmin 3: Dziki Gon”, gdzie w większości karczm czy chatach chłopskich, na drewnianych ścianach możemy podziwiać piękne, kolorowe „kodry” łowickie.

Wycinanki łowickie

 

Brak Komentarzy

Zostaw Komentarz

Your email address will not be published.

Możesz użyć takich HTML tagów i atrybutów: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>